Untitled Document

In alle tijdperken en culturen heeft de mens gezocht naar de werkelijke betekenis van zijn bestaan, een betekenis die uitgaat boven het bekende en het alledaagse. Hij is op zoek naar iets dat groter is en van een hogere orde dan hijzelf, naar een bron.

Innerlijk werk

In het begin van de twintigste eeuw bracht Georges Ivanovitch Gurdjieff een verzameling ideeën naar het westen die later werd aangeduid als 'fragmenten van een onbekende leer'. Deze ideeën zijn gebaseerd op oude esoterische kennis en vormen tezamen een weg die leidt tot de ontwikkeling van bewustzijn door middel van innerlijk werk ín het dagelijks leven zelf. Onder het begrip bewustzijn verstond Gurdjieff iets dat veel meer omvat dan de gebruikelijke mentale gewaarwording. Volgens hem vereist werkelijk bewustzijn een integratie in het moment van het denken, het voelen en het lichaam. Alleen dan kan een hogere energie ons bereiken en actief in ons worden. Na de revolutie in 1922 verliet Gurdjieff Rusland en vestigde hij zich met een groep leerlingen in Frankrijk, waar hij verbleef tot het einde van zijn leven in 1949. Hij heeft grote invloed gehad op het spirituele denken van de twintigste eeuw. Het door hem gebrachte 'werk aan onszelf' heeft velen diep geraakt en gebracht tot een nieuwe ervaring van de zin van het leven.

Voortzetting

Tijdens zijn leven werkte Gurdjieff onafgebroken en zeer intensief met vele groepen leerlingen uit Europa en Amerika. Zijn meest nabije leerling was Jeanne de Salzmann die met hem werkte vanaf 1920. Na zijn dood zette zij het groepswerk voort vanuit het centrum in Parijs en ontwikkelde zij tevens activiteiten van groepen in andere landen. Mme de Salzmann gaf een sterke impuls aan het werken met 'movements', de heilige dansen die Gurdjieff aantrof in kloosters en tempels in Centraal-Azië. Deze bewegingsoefeningen nemen een belangrijke plaats in binnen 'het werk' omdat ze direct uitnodigen tot 'zelfherinnering', een kwaliteit van aandacht die het denken, het voelen en het lichaam met elkaar in evenwicht brengt. Movements worden uitgevoerd met behulp van pianocomposities die voor het merendeel zijn ontstaan uit de samenwerking tussen Gurdjieff en de componist Thomas de Hartmann.

De ideeën

De ideeën van Gurdjieff staan beschreven in zijn boeken:
Beëlzebubs verhalen aan zijn kleinzoon,
Ontmoetingen met bijzondere mensen en
Het leven is alleen echt wanneer 'ik ben'.

De uitgave Gurdjieff tot zijn leerlingen bevat gesprekken met leerlingen in de jaren twintig.
Het meest complete overzicht van Gurdjieff's leer is te vinden in Op zoek naar het wonderbaarlijke van P.D. Ouspensky.

Op dit moment zijn er in de meeste westerse landen centra gevestigd waar, vaak onder leiding van zijn leerlingen, actief gewerkt wordt met Gurdjieff's ideeën van zelfwaarneming. De belangrijkste centra bevinden zich in Parijs, Londen, New York en Caracas.

Het werk in Nederland

Op verzoek van Jeanne de Salzmann introduceerde ir. drs. Martin Ekker in 1964 de ideeën van Gurdjieff in Nederland. Daarbij heeft de intensieve samenwerking met het centrum in Parijs zich in de loop van de jaren steeds verder ontwikkeld. De belangrijkste activiteiten van de Gurdjieff Stichting Nederland zijn het organiseren van groepsbijeenkomsten, werk- en studieweken en movementsklassen. Daarnaast zijn er studiegroepen ontstaan die zich onder meer richten op ambachtelijke bezigheden als houtbewerking, glasdecoratie, bloemschikken en boekbinden en verder op activiteiten als tuinarchitectuur, het vertalen van boeken, koorzang en toneel. In alle activiteiten, die plaatsvinden in het centrum te Loenen aan de Vecht, staat het werken aan zichzelf centraal.